// AYTAR DERGİ

YUSUF AKÇURA’NIN ÖLÜM YILDÖNÜMÜ

YUSUF AKÇURA'NIN ÖLÜM YILDÖNÜMÜ

Yaşamı

2 Aralık 1876’da Moskova’nın doğusunda kalan Ulyanovsk’ta (Eski adıyla Simbir) doğan Yusuf AKÇURA, 2 yaşındayken babasını kaybetmiş, 7 yaşında da annesi kaza geçirmesi sebebiyle İstanbul’a yerleşmişlerdir.

İstanbul’dayken Kuleli Askeri Lisesi’nde eğitim görüp 1895 senesinde Harp Okulu’na girmiştir. 2. sınıfındayken fikirleri sebebiyle 45 gün ceza almış, ardından askeri mahkeme kararıyla müebbet olarak Trablusgarp’a sürgün edilip askerlikten uzaklaştırılmıştır. İttihat ve Terakki Cemiyeti ile münasebetleri sonucunda orada serbest dolaşım hakkı sağlamıştır.

Bundan kısa bir süre sonrra Fransa’ya kaçarak orada Jön Türkler ile fikirleri konusunda çalışmalar yapmaya başlamıştır. Aynı zamanda da Siyasal Bilgiler Yüksekokulu’na devam etmiştir. 1903’te “Osmanlı Devleti Kurumlarının tarihi Üstüne Bir Deneme” adlı teziyle okulu bitirerek Rusya’ya dönüp Kazan şehrinde öğretmenlik yapmıştır. Bu dönemde Üç Tarz-ı Siyaset (1904) adlı makalesi gibi önemli yazılara imzasını atmıştır. Bu makalesinde Panislamizm, Batıcılık ve Türk Milliyetçiliği fikir akımklarını değerlendirmiştir.

Yusuf AKÇURA, II. Meşrutiyet’ten sonra İstanbul’a gelip çeşitli okullarda öğretmenlik mesleğini sürdürmeye devam etmiştir. Türk Derneği’nin ve Türk Ocakları’nın kurucuları arasında yer almış, Türk Yurdu’nun başyazarı ve editörü olmuştur.

Cumhuriyet kurulduktan sonra 1925 yılında Ankara Hukuk Mektebi’nde siyasi tarih dersleri vermeye başlamıştır. O dönemlerde Mustafa Kemal ATATÜRK’ün kültür ve siyaset danışmanı olarak çalışmaktaydı. 1931 yılında ATATÜRK tarafından Türk Tarih Kurumu’nun kuruluşunda görevlendirildi ve ertesi yıl kurumun başına getirildi. Birinci Türk Tarih Kongresi’ni yönetti. 1933 yılındaki üniversite reformundan sonra İstanbul Üniversitesi’nde siyasi tarih profesörü oldu.

Fikirleri ve makaleleri hakkında çalışmalarını sürdüren AKÇURA, geçirdiği kalp krizi sonucunda 11 Mart 1935’te İstanbul’da yaşamını yitirmiştir. Aşağıya bir adet sözünü ve eserlerinin
adları ile basım yıllarını bırakıyorum. İyi günler.

YUSUF AKÇURA'NIN ÖLÜM YILDÖNÜMÜ
Yusuf AKÇURA ve Mustafa Kemal ATATÜRK

Tarih mücerret bir ilim değildir.
Tarih hayat içindir; Tarih milletlerin, kavimlerin varlıklarını muhafaza
etmek, kuvvetlerini inkişaf ettirmek içindir.

Eserleri:

  • İlk Büyük Türk Tarihçisi Kazan’h Sahabettin Mercanî, 1897.
  • Kader, 1902.
  • Osmanlı Saltanatı Müessesatının Tarihine Dair Bir Tecrübe,1903.
  • Paris Ulûmu Saltanatı Müessesatının Tarihine Dair Bir Tecrübe, 1903
  • Mevkufiyet Hatıraları, 1904.
  • Üç Tarzı Siyaset, 1904.
  • Ulum ve Tarih, 1906
  • Üç Haziran Vak’a-i Müessifesi, 1907.
  • Alimcan-el Barudi Tercüme-i hali, 1907.
  • Kazan Muhbiri’ndeki Makaleleri, 1908.
  • Eski “Şuray-ı Ümmet”te Çıkan Makalelerimden, 1911.
  • Türk, Cermen ve Islavların Münasebat-ı Tarihiyeleri, 1914.
  • Şark Meselesine Ait Tarihi Notlar, 1920.
  • Muasır Avrupa’da Siyasi ve İctimai Fikirler ve Fikri Cereyanlar, 1923.
  • Türk Yılı 1928, 1928.
  • Yeni Türk Devletinin Öncüleri, 1928.
  • Zamanımız Avrupa Siyasi Tarihi (6. Tedris Senesi), 1930.
  • Zamanımız Avrupa Siyasi Tarihi (5. Tedris Senesi), 1930.
  • Zamanımız Avrupa Siyasi Tarihi (4. Tedris Senesi), 1933.
  • Osmanlı Devletinin Dağılma Devri, 1940.
  • Ta Kendim-Yahut Defter-i Amalim, 1944.
  • Türk Milliyetçiliğinin Kökenleri. (?).
  • Türkçülük – Türkçülüğün Tarihsel Gelişimi (?).
  • Tarihçi Leon Cahun ve Muallim Barthold`a Göre – Cengiz Han, (?).
  • Ahmet Ferit’e Mektuplar, (?).
  • Türk Devriminin Programı, (?).
  • Mektuplarla Suriye-Filistin-Kudüs Seyahati ve Siyonizm Meselesi, (?).
  • Siyaset ve İktisat, (?).

ÜLGEN

// AYTAR DERGİ

MİLLİ ŞAİR MEHMET EMİN YURDAKUL’UN ÖLÜM YIL DÖNÜMÜ

Mehmet Emin YURDAKUL

 13 Mayıs 1869’da İstanbul’da doğan Mehmet Emin Yurdakul, Beşiktaş Askeri Rüştiyesi’ni bitirdikten sonra Mülkiye Mektebi’nin idadisinde okumuştur. 1887 yılında da Babıâli Sadaret Dairesi Evrak Odası’na katip olarak atanmıştır. Sonrasında ise 12 yılın ardından Hukuk Mektebi’ne başlasa da eğitimini tamamlamak üzere Amerika’ya gitmiştir gitmesine ancak hedeflerine orada ulaşamayıp memurluğa geri dönmüştür. 1907’de Erzurum Rüsumat Nazırlığı’na, 1909’da Bahriye Müsteşarlığı’na, sırasıyla Hicaz ve Sivas valiliğinde çalıştıktan sonra, 1913’te Musul milletvekili olarak seçilmiştir. Musul’da Halide Edip, Köprülüzade Fuat ve Hamdullah Suphi ile birlikte Hars ve ılim Heyeti üyeliğinde bulundu.
    İstanbul’dayken Türk Ocağı’nın kurucuları arasında yer almış, çıkarılan Türk Yurdu dergisinde önemli görevlerde bulunmuştur. Atatürk tarafından hareketleri ilgiyle karşılanan Yurdakul; Anadolu’nun işgali sırasında Adana, Antalya ve İzmir yörelerinde halkın manevi ve maddi gücünü arttırmaya yönelik çalışmalarda bulunmuş, İzmir’in İşgali üzerine düzenlenen Sultanahmet Mitinglerinde halkta büyük etki uyandıran coşkulu bir konuşma yapmıştır.
    Edebi hayatına Servet-i Fünun döneminde başlamıştır. İlk kitabı olan Türkçe şiirler ilgiyle karşılanarak kamuoyunda yankılar uyandırmıştır. Hece ölçüsünü kullanarak yazdığı şiirlerinde sade bir dil kullanmayı tercih etmiştir. Ayrıca Türk edebiyatına halk sesini getiren şair olarak nitelendirilmiştir.  Milliyetçi ve vatansever düşüncelerini dile getiren öğretici şiirler yazmıştır. Anadolu’nun işgali sırasında dahil olmak üzere yaşamını sürdürdüğü milletinin selameti için elinden geleni yapmaya çalışan, MEB’in 100 Türk Edebiyatçısı Listesi’nde de adı bulunan, Milli Şair olarak tanınan Mehmet Emin Yurdakul, 14 Ocak 1944 yılında yaşamını yitirmiştir. Aşağıya bir adet şiirini ve eserlerinin adlarını bırakıyorum. İyi günler.

CENGE GİDERKEN

Ben bir Türk’üm dinim, cinsim uludur
Sinem, özüm ateş ile doludur
İnsan olan vatanının kuludur
Türk evlâdı evde durmaz, giderim.
Bu topraklar ecdâdımın ocağı
Evim köyüm hep bu yurdun bucağı
İşte vatan! İşte Tanrı kucağı!
Ata yurdun evlât bulmaz, giderim.
Yaradanın kitabını kaldırtmam
Osmancığın bayrağını aldırtmam
Düşmanımı vatanıma saldırtmam
Tanrı evi viran olmaz giderim.
Tanrım şâhid duracağım sözümde
Milletimin sevgileri özümde
Vatanımdan başka şey yok gözümde
Yâr yatağın düşman almaz, giderim.
Ak gömlekle gözyaşımı silerim
Kara taşla bıçağımı bilerim
Vatanım için yücelikler dilerim
Bu dünyada kimse kalmaz, giderim.
 
 

Eserleri:

Türkçe Şiirler, İstanbul, 1900.
Türk Sazı,İstanbul,1914.
Ey Türk Uyan!, 1914
Turan’a Doğru, İstanbul,1915.
Ordu’nun Destanı, 1915.
Dua ve İsyan, 1915.
Dicle Önünde, 1916.
Hasta Bakıcı Hanımlar, 1917.
Türk’ün Hukuku,İstanbul,1919.
Aydın Koyları,İstanbul, 1919.
İsyan ve Dua, 1919.
Aydın Kızlar, 1921.
Kral Corc’a, İstanbul, 1923.
Dante’ye,İstanbul, 1928.
Mustafa Kemal,İstanbul, 1928.
Ankara,İstanbul, 1939.
 
ÜLGEN